Opublikowane przez
Rynek pozabankowy w Polsce oferuje dwa główne typy finansowania, które na pierwszy rzut oka mogą wydawać się podobne, jednak w praktyce służą zupełnie innym celom. Chwilówka to produkt stworzony z myślą o nagłych, niewielkich wydatkach, podczas gdy pożyczka ratalna ma za zadanie sfinansować większe inwestycje przy zachowaniu stabilności domowego budżetu. Zrozumienie różnic w ich konstrukcji jest kluczowe, aby uniknąć pętli zadłużenia i wybrać rozwiązanie, które będzie najtańsze w danej sytuacji.
Charakterystyka chwilówki – szybkość i krótki termin
Chwilówka to pożyczka krótkoterminowa, udzielana zazwyczaj na okres 30 dni, rzadziej na 45 lub 60 dni. Cechuje się ona uproszczonym procesem wnioskowania i bardzo szybką wypłatą środków, często w ciągu kilkunastu minut od złożenia wniosku. Kwoty chwilówek zazwyczaj nie przekraczają kilku tysięcy złotych.
Największym atutem tego produktu jest oferta pierwszej darmowej pożyczki dla nowych klientów. Jeśli pożyczkobiorca odda całą kwotę w terminie (np. po 30 dniach), RRSO wynosi 0%, co oznacza brak jakichkolwiek odsetek czy prowizji. Pułapka pojawia się jednak w momencie spóźnienia – koszty przedłużenia terminu spłaty lub odsetki karne mogą być dotkliwe.
Pożyczka ratalna – komfort spłaty w czasie
Pożyczka ratalna to produkt znacznie bardziej zbliżony do klasycznego kredytu bankowego. Kwoty mogą sięgać nawet 60 000 zł, a okres spłaty jest rozłożony na miesięczne raty (od 3 do nawet 60 miesięcy). Jest to idealne rozwiązanie, gdy potrzebna jest większa suma, której nie dałoby się spłacić jednorazowo z jednej wypłaty.
Zaletą pożyczek ratalnych jest przewidywalność – klient od początku zna harmonogram spłat i wie, jaką kwotę musi zabezpieczyć w każdym miesiącu. Koszty są tu rozłożone w czasie, co sprawia, że RRSO jest zazwyczaj niższe niż w przypadku standardowych (płatnych) chwilówek, ale całkowity koszt pożyczki może być wyższy ze względu na długi okres naliczania odsetek.
Firmy oferujące oba produkty – gdzie szukać wyboru
Wiele marek pozabankowych decyduje się na dywersyfikację oferty, aby zatrzymać klienta niezależnie od jego potrzeb. Posiadanie obu produktów w portfolio pozwala firmie na zaproponowanie pożyczki ratalnej osobie, która pierwotnie wnioskowała o wysoką chwilówkę, ale jej zdolność kredytowa sugeruje bezpieczniejszą spłatę w ratach.
Do najpopularniejszych firm na polskim rynku, które w swojej historii lub obecnej ofercie łączyły oba te modele (często pod różnymi submarkami lub w ramach jednego panelu klienta), należą:
- Wonga – znana z elastyczności, oferuje zarówno krótkie pożyczki na 30 dni, jak i wielomiesięczne produkty ratalne.
- ViviGO (Vivus) – ViviGo, dawniej Vivus, specjalizuje się w chwilówkach. Jest to jedna z najdłużej działających i znanych marek pożyczkowych na rynku.
- Provident – gigant rynku, który obok klasycznych pożyczek z obsługą domową, oferuje nowoczesne chwilówki online oraz pożyczki ratalne z długim stażem.
- NetCredit – firma, która ewoluowała od klasycznych chwilówek w stronę linii kredytowych i produktów odnawialnych, łączących cechy obu rozwiązań.
Kryteria wyboru – co będzie lepsze w 2025 roku
Wybór zależy przede wszystkim od kwoty i realnej zdolności do zwrotu pieniędzy. Warto kierować się prostymi zasadami:
- Chwilówka jest dla Ciebie, jeśli: potrzebujesz kwoty do 3000 zł, jesteś nowym klientem i skorzystasz z promocji 0% oraz masz całkowitą pewność, że za 30 dni będziesz mieć na koncie pełną sumę do zwrotu.
- Pożyczka ratalna jest dla Ciebie, jeśli: potrzebujesz sfinansować zakup sprzętu, remont lub naprawę auta, a kwota przekracza Twoje miesięczne oszczędności. Raty pozwolą Ci zachować płynność finansową bez konieczności radykalnych cięć w wydatkach na życie.
Warto również zwrócić uwagę na tzw. limity kredytowe, które stają się coraz popularniejszą alternatywą dla obu tych produktów. Pozwalają one na wielokrotne wypłacanie środków do określonego pułapu i elastyczną spłatę (minimalna kwota lub całość), co łączy szybkość chwilówki z elastycznością rat.
Wpływ na zdolność kredytową i historię w BIK
Zarówno chwilówki, jak i pożyczki ratalne są raportowane do Biura Informacji Kredytowej. Terminowa spłata pożyczki ratalnej buduje pozytywną historię kredytową przez długi czas, co jest sygnałem dla banków, że klient potrafi rzetelnie zarządzać długoterminowym zobowiązaniem.
Z kolei nadmierna liczba aktywnych chwilówek może być dla banków sygnałem ostrzegawczym o problemach z bieżącą płynnością, nawet jeśli są spłacane o czasie. Dlatego przy planowaniu w przyszłości kredytu hipotecznego, lepiej ograniczyć korzystanie z produktów krótkoterminowych na rzecz ratalnych lub całkowicie z nich zrezygnować na kilka miesięcy przed złożeniem wniosku w banku.
F.A.Q. – Najczęstsze pytania i odpowiedzi
Czy można zamienić chwilówkę na pożyczkę ratalną w tej samej firmie?
Część firm oferuje taką możliwość w ramach tzw. restrukturyzacji zadłużenia lub refinansowania. Jeśli klient widzi, że nie zdąży spłacić chwilówki w terminie, pożyczkodawca może zaproponować rozłożenie długu na raty. Jest to zazwyczaj rozwiązanie płatne, ale znacznie bezpieczniejsze niż dopuszczenie do egzekucji komorniczej.
Który produkt jest łatwiejszy do uzyskania?
Chwilówki zazwyczaj mają nieco niższe wymagania dotyczące zdolności kredytowej i dochodów, ponieważ ryzyko firmy przy pożyczaniu 1000 zł na miesiąc jest mniejsze niż przy 20 000 zł na trzy lata. Przy pożyczkach ratalnych weryfikacja w bazach takich jak BIK, BIG czy KRD jest zazwyczaj bardziej szczegółowa.
Czy darmowa chwilówka naprawdę nic nie kosztuje?
Tak, pod warunkiem, że zostanie spłacona co do grosza w wyznaczonym terminie. Jest to zabieg marketingowy mający na celu przyciągnięcie klienta do danej marki. Jeśli jednak spłata nastąpi choćby jeden dzień po terminie, firma naliczy standardowe prowizje i odsetki, co sprawi, że pożyczka stanie się droga.
